Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, toplam elektrik kurulu gücünün yüzde 62,5’ine karşılık gelen 78 bin 377 megavatlık kısmı yenilenebilir enerji oluşturdu. Yerli kaynakların payı ise yüzde 71,7 oldu.

Elektrik kurulu gücünde 26 bin 769 megavatla güneşin payı yüzde 21,3’e çıktı. 15 bin 75 megavata ulaşan rüzgarın payı yüzde 12 olarak kayıtlara geçti.

Güneş ve rüzgar kurulu gücünün toplamı ise nisanda yüzde 33,3’lük payla 41 bin 844 megavata yükselmiş oldu. Böylece toplam 125 bin 410 megavata ulaşan kurulu gücün 3’te 1’i sadece rüzgar ve güneşten oluştu.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, “Sadece güneşte son 13 yılda sıfırdan 26 bin 769 megavatlık bir kurulu güce eriştik. Güneş, bu yıl sonunda hidrolik gücü geçerek toplam kurulu güçte zirveye çıkacak.” ifadelerini kullandı.

Elektrik kurulu gücünün artmaya devam ettiğini belirten Bayraktar, Türkiye’nin “2035 Net Sıfır Emisyon” hedefine önemli katkı sağlayan yenilenebilir enerjinin kurulu güç içinde giderek daha fazla yer edindiğini kaydetti.

Bayraktar, 2024’te devreye alınan rüzgar ve güneş santralleriyle rekor kırdıklarını anımsatarak, “Önümüzdeki hafta Sayın Cumhurbaşkanı’mızın (Recep Tayyip Erdoğan) teşrifleri ile gerçekleştireceğimiz 2025 Yılı Yenilenebilir Enerji Yatırımları Toplu Açılış Töreni ile inşallah bu alanda yeni bir rekora daha imza atacağız.” değerlendirmesinde bulundu.

2026 Nisan sonu itibarıyla elektrik kurulu gücünün kaynaklara göre dağılımı:

Avrupa Hava Seyrüsefer Güvenliği Teşkilatının (EUROCONTROL) bu döneme ilişkin “Avrupa Havacılık Raporu” yayımlandı.

Rapora göre, İstanbul Havalimanı bu dönemde günlük ortalama 1519 uçuşla Avrupa’nın en yoğun havalimanları arasında ilk sırada yer aldı.

İstanbul Havalimanı’nı, günlük 1411 uçuşla Amsterdam, 1366 uçuşla Frankfurt, 1364 uçuşla Paris Charles de Gaulle, 1324 uçuşla Londra Heathrow havalimanları takip etti.

UAEA’nın ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından Zaporijya Nükleer Santrali’ndeki mevcut duruma ilişkin açıklama yapıldı.

Açıklamada, santralin Rusya-Ukrayna Savaşı’nın başlamasından bu yana 16. kez tesis dışından gelen tüm güç kaynağını geçici olarak kaybettiği duyuruldu.

Bir saat süren kesinti boyunca acil durum dizel jeneratörlerinin devreye girdiği bilgisi paylaşılan açıklamada ayrıca UAEA Başkanı Rafael Mariano Grossi’nin görüşlerine yer verildi.

Grossi, olayın nedeninin henüz bilinmediğini, ancak bu durumun nükleer güvenliğin hala risk altında olduğunu gösterdiğini kaydetti.

Zaporijya Nükleer Santrali, Avrupa’nın en büyük nükleer santrali konumunda bulunuyor. Rus ordusu, Ukrayna’daki savaşın başlamasından sonra Mart 2022’de santralin kontrolünü ele geçirmişti.

Santral çevresi, savaşın başlamasından bu yana birçok kez hedef alınmıştı.

İçişleri Bakanlığı İç Güvenlik Stratejileri Daire Başkanlığı tarafından hazırlanan “Çevrimiçi Kumar ve Yasadışı Bahis” raporunda, devletin ilgili kurumlarının siber suç ağlarına karşı yürüttüğü mücadelenin detaylarına yer verildi.

Rapora göre, Emniyet Genel Müdürlüğü (EGM) ile Jandarma Genel Komutanlığı Siber Suçlarla Mücadele daire başkanlıkları, Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) ve Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) ile yasa dışı bahis ağlarını çökertmek için işbirliği yapıyor.

Ayrıca, bilişim sistemleri üzerinden işlenen yasa dışı bahis suçlarına karşı yapay zeka ve makine öğrenmesi gibi teknolojilerden yararlanılıyor.

Alan adı değişikliği yaparak hizmet vermeye devam eden sunucuları tespit edebilmek için derin paket incelemesi (DPI), ağ analizleri ve otomasyon sistemleri kullanılıyor, aynı IP üzerinden hizmet veren yasa dışı sitelere erişim otomatik kesilebiliyor.

İnternet ortamı düzenli taranarak bahis sitelerinin sıkça kullandığı tasarım şablonları ve belirli kod blokları tespit ediliyor.

Sosyal medya platformları üzerinden bahis sitelerinin reklamını yapan içerik üreticileri ve hesap yöneticileri de sıkı takip altında tutuluyor.

Bağımlılığın hızla artmasının altında yatan nedenler

Raporda, Türkiye’de ve dünyada kumar ve bahis bağımlılığının hızla artmasının altında yatan nedenleri detaylı bir şekilde analiz edildi.

Buna göre, bu artışın en temel sebebi, çevrim içi kumara cep telefonları üzerinden 7/24 erişilebilmesi.

Bu kolay ulaşım, kullanıcıları fiziksel ortamdan bağımsız kılarak günün her saati kumar oynamaya itiyor.

Söz konusu platformlar, kullanıcıları adeta bir tuzağa çekmek için “karanlık/aldatıcı desenler” olarak tanımlanan arayüz tasarımlarını ve yoğun pazarlama stratejilerini kullanıyor.

Tüketicilerin bilişsel önyargılarını hedef alarak onları kendi çıkarlarına aykırı seçimler yapmaya yönlendiren bu desenler, beynin kısa döngülerle hızlı ve tekrar oynamasını teşvik ediyor.

Sistem, sık açılan davet pencereleri, oturumu kapatırken daha fazlasını sunan teklifler, tekrarlanan bahisler veya oturum bittikten sonra kumar oynamaya devam etme uyarıları gibi araçlarla kişiyi sürekli içeride tutuyor.

Kullanıcı algısını şekillendirmek amacıyla kayıplar küçük puntolarla, kazançlar ise büyük ve renkli şekilde gösteriliyor.

Rapora göre, kaybetme ekranları hızlıca geçilirken kazanma sekanslarının görsel olarak abartıldığı “kaybetmenin üstünü örten arayüz tasarımları” devreye sokuluyor.

Dönen çarklar, efektler ve animasyonlar aracılığıyla kişide sürekli kazanılıyor algısı uyandırılarak derin bir bilişsel çarpıtma oluşturuluyor.

Platformların ürünlerini oyunlaştırması (gamification), oyun bağımlılığından kumar bağımlılığına geçişe de zemin hazırlıyor.

Çevrim içi oyunların içerisine kumar unsurlarının dahil edilmesi, yasa dışı bu platformları birer çekim merkezi haline getirirken kumar oynamayı da normalleştiriyor.

Türkiye’de spor bahisleri yasal platformlar üzerinden yürütülmesine rağmen, yasa dışı sitelerin yasal bahis sitelerine göre daha yüksek oranlarda kazanç vadetmesi bu platformlara yönelimi artırıyor.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, yaptığı yazılı açıklamada, proje hakkında bilgi verdi.

Uzunluğu 312,5 kilometre olan projeyle, Mersin-Adana arasındaki mevcut hattın altyapısını hızlı trene uyumlu hale getireceklerini bildiren Uraloğlu, ilave yeni hat yapımlarını tamamlayarak hem yolcu hem yük taşımacılığına elverişli elektrikli, sinyalli bir hızlı tren hattını hizmete alacaklarına işaret etti.

Uraloğlu, Mersin-Adana-Osmaniye-Gaziantep arasında 361 kilometre olan mesafeyi yük için yüksek standarda ve yolcu treni için 200 kilometre hıza uygun olarak yeniden inşa ettiklerine dikkati çekerek, “Yeni durumda yolu 312,5 kilometreye ve Mersin-Gaziantep arasında 6 saat 23 dakika olan seyahat süresini ise 2 saat 15 dakikaya düşüreceğiz. Saatte 200 kilometre tasarım hızıyla bu hatta yılda ortalama 3,1 milyon yolcu ve yaklaşık 37,1 milyon ton yük taşımayı hedefliyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

“Yeni bir ticaret omurgası oluşturuyoruz”

Projenin Akdeniz’den Orta Koridor’a kesintisiz bir bağlantı sağlayarak Türkiye’yi küresel lojistik açısından çok daha güçlü bir konuma taşıyacağını bildiren Uraloğlu, şu ifadeleri kullandı:

“Kuzey-Güney ekseninde şekillenen Kalkınma Yolu Projesi ile Irak’taki Fav Limanı’ndan başlayarak yaklaşık 1200 kilometrelik hat üzerinden ülkemize ve buradan Avrupa’ya uzanan yeni bir ticaret omurgası oluşturuyoruz. Mersin-Adana-Osmaniye-Gaziantep Hızlı Tren Hattı’mız, işte bu iki büyük vizyonu Orta Koridor ve Kalkınma Yolu’nu Akdeniz’le buluşturan kritik bir halkadır. Proje, Gaziantep’ten Ovaköy’e uzanması planlanan yüksek hızlı tren hattı üzerinden Kalkınma Yolu’na, Aksaray-Ulukışla-Yenice Hızlı Demiryolu Projesi üzerinden ise Orta Koridor’a entegre olacak.”

Uraloğlu, projenin, güzergahtaki şehirleri Akdeniz’in vazgeçilmez lojistik merkezleri konumuna taşıyacağını ifade ederek, Suriye ve Irak gibi komşu ülkelerle ticaret hacmini katlayarak artıracağının, uluslararası tedarik zincirlerinde stratejik bir avantaj sağlayacağının altını çizdi.

Devam eden projeler

Hattın, Mersin limanlarını Orta Koridor ve Kalkınma Yolu’na yüksek hızda bağlayacağını, yük ve yolcu taşımacılığında süreleri kısaltarak bölgesel ticaretin hızlanmasına önemli katkı sunacağını belirten Uraloğlu, devam eden çalışmalar hakkında şu bilgileri paylaştı:

“Tarsus şehir geçişinin genel fiziksel ilerlemesinde yüzde 98 seviyesine ulaştık. Osmaniye, Nurdağı, Mersin-Adana arası istasyonların yapımıyla Mersin ve Adana garlarının yapım çalışmaları devam ediyor. Mersin-Yenice arası hat serimi ve elektrifikasyon imalatları sürüyor. Proje genelinde bu zamana kadar yüzde 87 üstünde fiziki ilerleme gerçekleştirdik.”

Otomobil satışları ocak-nisan döneminde yıllık bazda yüzde 5,93 azalarak 290 bin 870’e gerilerken, hafif ticari araç satışları ise yüzde 8,83 artışla 78 bin 826 oldu.

Bu dönemde 122 bin 808 benzinli, 94 bin 441 hibrit otomobil satıldı. Dizel otomobil satışı 17 bin 398, otogazlı otomobil satış sayısı ise 1331 oldu. Sadece elektrikle çalışan tam elektrikli otomobil satışları ise 54 bin 463 olarak kayıtlara geçti.

Benzinli bir jeneratörün bataryayı şarj ettiği ve sürüşün elektrik motoruyla sağlandığı “uzatılmış menzil” sistemlere sahip araçlar dahil edildiğinde, yılın ilk dört ayında elektrikli otomobil satış sayısı yüzde 18,9’luk pazar payıyla 54 bin 892’ye yükseldi. (Uzatılmış menzil otomobiller de Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu olarak “elektrikli” sınıfında yer alıyor)

Benzin ve dizel otomobil satışlarında düşüş sürüyor

Ocak-nisan döneminde benzinli otomobil satışlarında yüzde 17,9, dizellerde yüzde 32,7 ve otogazlı otomobillerde yüzde 27,5 düşüş gerçekleşti. Bu dönemde hibrit otomobil satışları yüzde 6,2, elektrikli otomobil satışları yüzde 27,5 arttı.

Uzmanlar, dizel otomobil satışlarındaki azalışın ana nedeninin küresel üreticilerin dizel otomobil üretimini sonlandırma sürecinin devam etmesi, dolayısıyla pazara yeni dizel otomobil sunulmaması olduğu belirtiyor.

Elektrikli otomobillerin payı yüzde 18,9 oldu

Benzinli otomobillerin satışlarda geçen yılın ocak-nisan döneminde yüzde 48,4 olan payı, bu yılın aynı döneminde yüzde 42,2’ye geriledi. Söz konusu dönemde dizel otomobillerin payı yüzde 8,4’ten 6’ya, otogazlı otomobillerin payı ise yüzde 0,6’dan 0,5’e düştü.

Aynı dönemde toplam satışlardan alınan pay, elektrikli otomobillerde yüzde 13,9’dan 18,9’a, hibritlerde yüzde 28,8’den 32,5’e yükseldi.

Otomobiller elektrikli ve hibrit olarak ele alındığında toplam pazarın yüzde 51,4’ünü oluşturduğu, toplam satışların 149 bin 333’e ulaştığı görüldü. Böylelikle Türkiye’de satılan otomobillerin yarısından fazlası elektrikli ya da hibrit araçlardan oluştu.

Nisan ayında ise toplam 16 bin 472 elektrikli otomobil satıldı. Bu otomobillerin nisan ayındaki pazar payı yüzde 20,5 olarak hesaplandı. Aynı ayda 24 bin 849 hibrit otomobil satışı gerçekleştirilirken bu araçların pazar payı yüzde 31 olarak kayıtlara geçti.

Dünya Bankası desteğiyle, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda TÜBİTAK ve KOSGEB tarafından yürütülen SAYEM 1833 – Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında önemli bir teknolojik dönüşüm programı desteklenmeye hak kazandı.

Bu stratejik program ile demir-çelik sektöründe yaygın olarak kullanılan DC tahrik sistemlerinin yüksek verimlilik, düşük bakım maliyeti ve sürdürülebilirlik avantajı sunan yerli ve milli AC tahrik sistemleri ile dönüştürülmesi hedefleniyor.

WAT Motor yürütücülüğünde gerçekleştirilen bu Ürünleştirme Programı üç ana ürün geliştirme projesinden oluşuyor.

WAT Motor, İstanbul Teknik Üniversitesi ve Analiz Motor tarafından yürütülen AC dönüşüm için verimlilik odaklı motor ailesi geliştirilecek. Yıldız Teknik Üniversitesi, Sönmez Trafo ve Genkor tarafından yüksek verimli endüstriyel sürücü platformu oluşturulacak. PGR ile Toprakkale Sac tarafından ağır hizmet tipi redüktör sistemleri tasarımı projeleri yürütülecek.

Üniversite ve sanayideki yetenekleri bir araya getiren 8 paydaşlı AR-GE ve ürünleştirme çalışması ile haddehane uygulamalarına yönelik yüksek güçlü ve rekabetçi ürünlerin geliştirilmesi, elektrikli tahrik sistemleri ve güç elektroniğinde yerli yetkinliğin artırılması ve ihracat potansiyeli yüksek sürdürülebilir çözümlerin ürünleştirilmesi amaçlanıyor.

Yüzde 96,5 verimlilik hedefi

Programın temel hedeflerinden birini, halen yaygın olarak kullanılan ve verimlilikleri yüzde 82-88 seviyelerinde kalan DC motor sistemlerinin yerine yüzde 96,5 ve üzeri verimlilik seviyesine sahip senkron motor tabanlı tahrik sistemleri geliştirmek oluşturuyor.

Bu sayede hem enerji tüketimi hem de karbon emisyonları önemli ölçüde azaltılabilecek, aynı zamanda bakım ihtiyacı düşürülerek işletme sürekliliği artırılacak.

Geliştirilecek sistemler, ayrıca enerji geri kazanımı, gelişmiş kontrol algoritmaları ve kestirimci bakım gibi özelliklerle desteklenerek modern haddehane uygulamalarının ihtiyaçlarına uygun şekilde tasarlanacak.

Program kapsamında ayrıca haddehanelerin yüksek tork gereksinimlerini karşılayabilecek ağır hizmet tipi redüktör sistemleri de yerli olarak geliştirilecek. Böylece motor, sürücü ve mekanik güç aktarım sistemlerini kapsayan bütüncül bir yerli teknoloji platformu oluşturulacak.

Sanayi ve üniversitelerin birlikte yer aldığı bu yapı sayesinde Türkiye’nin elektrikli tahrik sistemleri ve güç elektroniği alanındaki mühendislik kapasitesinin geliştirilmesi hedefleniyor.

Program sonunda ortaya çıkacak yerli ve özgün teknolojilerin yalnızca Türkiye’deki sanayi tesislerinde kullanılmakla kalmayıp, Avrupa başta olmak üzere küresel pazarlarda ihracat potansiyeli taşıyan rekabetçi ürünlere dönüşmesi amaçlanıyor.

Bu kapsamda geliştirilecek yeni nesil tahrik sistemleri, enerji verimliliğini artıran, karbon emisyonlarını azaltan ve sürdürülebilir üretimi destekleyen teknolojiler sunarak Türkiye’nin sanayide yeşil dönüşüm ve yüksek katma değerli üretim hedeflerine önemli katkılar sağlayacak.

Türkiye’nin en enerji yoğun sanayi alanlarından biri

Avrupa Birliği tarafından uygulamaya alınan Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM), demir-çelik üretiminde karbon yoğunluğunun azaltılmasını küresel ticaret açısından kritik bir konu haline getirdi.

Türkiye’nin Avrupa Birliği ile olan güçlü ticaret ilişkileri ve demir-çelik ürünlerinin önemli bir bölümünün Avrupa pazarına ihraç ediliyor olması, üretim süreçlerinde kullanılan teknolojilerin karbon ayak izini doğrudan stratejik bir rekabet unsuruna dönüştürüyor.

Önümüzdeki dönemde enerji verimliliği yüksek, düşük karbon yoğunluğuna sahip üretim teknolojilerine geçiş sağlayamayan tesislerin ihracat pazarlarında maliyet baskısıyla karşılaşması bekleniyor.

Bu çerçevede sanayi üretiminde kullanılan elektrikli tahrik sistemlerinin modern ve yüksek verimli teknolojilerle dönüştürülmesi, yalnızca enerji maliyetlerini düşüren bir iyileştirme değil aynı zamanda sürdürülebilir üretim, karbon emisyonlarının azaltılması ve ihracat rekabetçiliğinin korunması açısından stratejik bir gereklilik haline geldi.

Enerji verimli elektrikli tahrik sistemleri, sanayide karbon emisyonlarının azaltılmasında önemli bir kaldıraç görevi görüyor ve özellikle enerji yoğun sektörlerde hızlı etki yaratabilecek dönüşüm alanlarından biri olarak öne çıkıyor.

Demir-çelik sektörü, Türkiye’nin en enerji yoğun sanayi alanlarından biri olarak öne çıkıyor.

Sektör, Türkiye’nin toplam enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 7’sini ve sanayi sektöründeki enerji kullanımının yaklaşık yüzde 22’sini oluşturuyor. Bu nedenle üretim süreçlerinde kullanılan teknolojilerin daha verimli hale getirilmesi, hem enerji maliyetlerinin azaltılması hem de karbon emisyonlarının düşürülmesi açısından büyük önem taşıyor.

Dönüşüm için entegre çözüm

Demir-çelik üretiminin kritik aşamalarından biri olan haddeleme proseslerinde yüksek güçlü elektrikli tahrik sistemleri kullanılıyor.

Türkiye’deki birçok haddehanede bu sistemler halen büyük ölçüde eski nesil DC motor tabanlı teknolojilerle çalışıyor.

Bu motorlar geçmişte yüksek kalkış momenti ve geniş hız kontrol aralığı gibi avantajlar nedeniyle tercih edilmiş olsa da yüksek bakım ihtiyacı, görece düşük enerji verimliliği ve işletme maliyetleri nedeniyle günümüz sanayisinin sürdürülebilirlik hedefleri açısından önemli sınırlılıklar oluşturuyor.

Son yıllarda elektrik makineleri ve güç elektroniği teknolojilerindeki gelişmeler sayesinde yüksek verimli AC senkron motor tabanlı tahrik sistemleri demir-çelik sektöründe güçlü bir alternatif haline geldi.

Özellikle rotoru sargılı senkron motor (WRSM) teknolojisi, daha yüksek enerji verimliliği, düşük bakım ihtiyacı ve gelişmiş kontrol kabiliyeti sayesinde modern demir-çelik tesislerinde giderek yaygınlaşıyor.

Bu ihtiyaçtan hareketle kurgulanan Ürünleştirme Programı, demir-çelik sektöründe faaliyet gösteren haddehaneler için yüksek güçlü, enerji verimli ve sürdürülebilir özelliklere sahip yeni nesil elektrikli tahrik sistemleri geliştirmeyi hedefliyor.

Program kapsamında geliştirilecek çözümler, motor, sürücü, güç elektroniği, redüktör ve kontrol sistemlerini birlikte ele alan entegre bir sistem yaklaşımıyla tasarlanıyor.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) verilerinden yapılan derlemeye göre, Türkiye’de 58 havalimanı ile hizmet veren havacılık sektörü büyümesini sürdürüyor.

Türkiye, son 5 yılda hava yolu yatırımlarında önemli projelere imza atarken bu dönemde Çukurova, Rize-Artvin ve Yeni Tokat havalimanları kullanıma sunuldu.

Eş zamanlı üçlü bağımsız pist operasyonu devreye alınan İstanbul Havalimanı, üç uçağın birbirinden bağımsız pistlere aynı anda iniş veya kalkış yapabildiği Avrupa’da ilk havalimanı olarak öne çıktı.

Antalya ve Esenboğa gibi havalimanlarında da yeni tesislerle kapasite artışı sağladı.

Türkiye’nin sivil uçak trafiği, sektöre yönelik yeni yatırımlarla 2021-2025 döneminde önemli artış gösterdi.

Uçuş trafiği geçen yıl 1,9 milyonu aştı

Havalimanlarına iniş ve kalkış yapan sivil ticari uçak trafiği 2021’de 1 milyon 204 bin 618 olurken, bu rakam Kovid-19 Salgını’nın etkilerinin ortadan kalkmasıyla 2022’de 1 milyon 488 bin 626’ya çıktı.

Uçak trafiği, 2023’te 1 milyon 685 bin 877’ye ulaşırken, 2024’te 1 milyon 772 bin 610 olarak kayıtlara geçti.

Havalimanlarındaki yoğunluk, geçen yıl 2024’e göre yüzde 8,8 artarak 1 milyon 928 bin 411’e ulaştı.

Böylece Türkiye’deki havalimanlarına iniş-kalkış yapan uçak sayısı 5 yılda 8 milyon 80 bin 142’yi buldu.

Toplam trafiğin 4 milyon 290 bin 959’u iç hatlarda, 3 milyon 789 bin 183’ü ise dış hatlarda gerçekleşti.

İstanbul Havalimanı, sivil ticari uçak trafiğinin dörtte birinden fazlasına tek başına ev sahipliği yaparken, söz konusu dönemde bu havalimanından iniş-kalkış yapan uçak sayısı 2 milyon 277 bin 840 olarak kayıtlara geçti.

Dün ons altındaki düşüşe paralel değer kaybeden gram altın, günü önceki kapanışa göre yüzde 1,1 azalışla 6 bin 577 liradan tamamladı.

Güne düşüşle başlayan gram altın, saat 09.25 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 1,8 altında 6 bin 457 lira seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalarda çeyrek altın 10 bin 680 liradan, cumhuriyet altını 42 bin 540 liradan satılıyor.

Altının onsu 4 bin 366,7 dolarla 2 ayın en düşük seviyesini görmesinin ardından önceki kapanışa göre yüzde 1,8 azalışla 4 bin 376 dolardan işlem görüyor.

ABD’nin İran’a yönelik yeni saldırıları petrol fiyatlarını yükseltirken, bu durum ABD’de enflasyon endişelerinin artmasına yol açtı. Enflasyon endişelerinin artmasıyla faiz politikasına yönelik görünümün belirsizleşmesi ise altın başta olmak üzere kıymetli maden fiyatlarını baskıladı.

Analistler, bugün Kurban Bayramı nedeniyle yurt içi piyasaların kapalı olduğunu, yurt dışında ise ABD’de büyüme ve ABD Merkez Bankasının (Fed) başlıca enflasyon göstergesi olarak kabul ettiği çekirdek kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi, Avro Bölgesi’nde de ekonomik güven endeksinin takip edileceğini belirtti.

Brent petrolün varili, uluslararası vadeli piyasalarda 94,72 dolardan işlem görüyor. Dün 95,97 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 92,25 dolardan tamamladı.

Brent petrolün vadeli varil fiyatı, bugün saat 09.50 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 2,67 artarak 94,72 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 90,99 dolardan alıcı buldu.

ABD yönetiminin İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki geçişleri düzenlemek amacıyla kurduğu “Fars Körfezi Su Yolu İdaresi”ne (PGSA) yaptırım uygulaması, küresel petrol arzına ilişkin endişeleri artırarak petrol fiyatlarında yukarı yönlü ivmelenmeye neden oldu.

ABD Hazine Bakanlığından yapılan açıklamada, PGSA’nın İran Devrim Muhafızları Ordusu ile bağlantıları gerekçesiyle Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisinin yaptırım listesine eklendiği bildirildi.

Yaptırımlar kapsamında, PGSA ile geçiş anlaşması yapan veya kuruluşa geçiş ücreti ödeyen gemi sahiplerine yönelik tedbirlerin uygulanacağı kaydedildi.

Yaptırım kararı, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran devlet medyasında yer alan ve İran ile Umman’ın Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini ortak yöneteceğine ilişkin taslak anlaşma haberlerini reddetmesinin ardından geldi.

Söz konusu taslak anlaşmanın İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi geçişlerini savaş öncesi seviyelere bir ay içinde yeniden çıkarmasını öngördüğü belirtildi.

Trump ise Hürmüz Boğazı’nın uluslararası sular olduğunu ve tüm ülkelere açık kalması gerektiğini ifade ederek İran ile Umman’ın Boğaz üzerinde kontrol sahibi olacağı iddialarını büyük ölçüde reddetti.

İran’ın şubat sonunda başlayan ABD ve İsrail ile gerilim sonrası Hürmüz Boğazı geçişlerini fiilen engellemesi, küresel petrol arzının yaklaşık beşte birini etkilerken petrol fiyatlarında sert yükselişe neden olmuştu.

Öte yandan, ABD ile İran arasında bu hafta yeniden karşılıklı hava saldırılarının başlaması ve nisan başındaki ateşkesin zayıflaması nedeniyle Hürmüz Boğazı’nın kısa vadede yeniden açılmasına yönelik beklentilerin azaldığı kaydedildi.

Uzmanlar, Hürmüz Boğazı konusunda anlaşma sağlanma ihtimalini yüzde 70 olarak değerlendirirken, Boğaz’ın geleceğine ilişkin belirsizliğin sürdüğüne dikkati çekti.

Ayrıca, Boğaz’dan geçiş sigortalarının maliyetinin ciddi şekilde arttığı ve İran’ın geçiş ücreti uygulayıp uygulamayacağının henüz netleşmediği ifade edildi.

Brent petrolde teknik olarak 95,53 doların direnç, 94,43 doların destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.